Weten

Publicaties

Bekijk hier de publicaties in deze editie.

Lees verder
Agenda

Bekijk hier de agenda van deze editie.

Lees verder
Berichten

Lees hier de berichten van deze editie.

Lees verder
Boeken

Bekijk hier de uitgelichte boeken in deze editie.

Lees verder
Spel en emotioneel welbevinden bij kinderen met een verstandelijke beperking

Dit artikel gaat over de relatie tussen spel en emotioneel welbevinden bij kinderen met een verstandelijke beperking. Een empirisch onderzoek vond plaats bij 83 kinderen tussen 3 en 17 jaar. Op basis van de bevindingen worden aanbevelingen gedaan voor de begeleiding van spel bij kinderen met een verstandelijke beperking, rekening houdend met hun emotionele ontwikkelingsniveau.

Lees verder
De Nederlandstalige versie van de Supports Intensity Scale

Sinds de Nederlandstalige versie van de Supports Intensity Scale (SIS) in 2006 verscheen, werden meerdere studies uitgevoerd op gebied van betrouwbaarheid, validiteit en toepassingen. Dit artikel geeft een overzicht van de psychometrische eigenschappen van de SIS op basis van studies in Nederland en Vlaanderen. De uitkomsten worden vergeleken met deze uit buitenlandse studies.

Lees verder
Een scholing voor begeleiders: toename van kennis over gedragsproblemen en verbetering van fysieke interventie technieken

In deze studie wordt onderzocht in welke mate een scholingsprogramma leidt tot toename van kennis over gedragsproblemen en tot verbetering van de fysieke interventievaardigheden bij begeleiders van mensen met verstandelijke beperkingen en ernstige gedragsproblemen. Ook werd onderzocht of de uitkomsten op termijn standhouden.

Lees verder
Publicaties

Bekijk hier de publicaties van deze editie.

Lees verder
Agenda

Bekijk hier de agenda van deze editie.

Lees verder
Berichten

Lees hier de berichten van deze editie.

Lees verder
Boeken

Bekijk hier de uitgelichte boeken in deze editie.

Lees verder
Ontwikkelingen in het ondersteuningsplan in Nederland

Individuele ondersteuningsplannen zijn anno 2010 gemeengoed in de Nederlandse zorg voor mensen met verstandelijke beperkingen. In dit artikel wordt de ontwikkeling van het ondersteuningsplan beschreven en wordt onderzocht welke eisen en verwachtingen er aan dit instrument worden gesteld vanuit actuele wet-en regelgeving, vanuit het perspectief van professionals, zorggebruikers en vanuit het kwaliteitsbeleid.

Lees verder
Kan continentie een verandering van verdeling van werkzaamheden in de zorg bewerkstelligen?

Op 6 scholen en 2 kinderdagcentra werden observaties uitgevoerd met betrekking tot de tijd die begeleiders besteden aan toiletactiviteiten van kinderen met verstandelijke beperkingen en incontinentieproblemen. Op basis van de uitkomsten pleiten de auteurs voor meer aandacht voor continentietraining.

Lees verder
Effecten van keuzeondersteuning op kwaliteit van leven en tevredenheid met zorg volgens ouders/vertegenwoordigers van kinderen en jongeren met een VB

In een klant- en marktgerichte voorzieningencontext wordt groot belang toegekend aan keuzemogelijkheden. Een voorwaarde voor kiezen is de beschikbaarheid van informatie. In dit artikel wordt experimenteel de invloed onderzocht van keuze-ondersteunende informatie en van ondersteuning van ouders tijdens het keuzeproces, op tevredenheid met de gekozen zorg en de door ouders ingeschatte kwaliteit van leven van de betrokken kinderen en jongeren.

Lees verder
Inhoud

Bekijk hier de inhoudsopgave van deze editie.

Lees verder
Publicaties

Bekijk hier de publicaties in deze editie.

Lees verder
Agenda

Bekijk hier de agenda van deze editie.

Lees verder
Berichten

Lees hier de berichten van deze editie.

Lees verder
Boeken

Bekijk hier de uitgelichte boeken van deze editie.

Lees verder
Ontwikkeling van een zelfevaluatieinstrument voor de zelfstandigheidsbeleving van leerlingen met een verstandelijke beperking

Dit artikel beschrijft de ontwikkeling van een instrument dat beoogt de eigen beleving van zelfstandigheid in kaart te brengen bij jongeren (VSO-ZML leerlingen) met verstandelijke beperkingen. Volgens de auteurs kan dit instrument een rol spelen bij de inrichting van het onderwijsaanbod, het curriculum, de leeromgeving en de leerroutes.

Lees verder
Eigen Kracht-conferenties: kansen en mogelijkheden in de zorg aan mensen met een verstandelijke beperking

Het artikel beschrijft de werkwijze en de toepassingsmogelijkheden van Eigen Kracht-conferenties – een methodiek voor de organisatie en coördinatie van ondersteuning – bij mensen met beperkingen. De methodiek bevordert partnerschap tussen mensen met een beperking zelf, professionele ondersteuners en het natuurlijke sociale netwerk van de betrokken persoon.

Lees verder
De Ontwikkeling van de Persoonsgerichte Ondersteuningsuitkomsten Schaal (POS)

In dit artikel wordt de ontwikkeling beschreven van een Kwaliteit van Bestaan instrument voor toepassing in de zorg voor mensen met verstandelijke beperkingen. Het instrument gaat uit van het in de sector veel gebruikte en internationaal goed onderzochte referentiekader van Schalock.

Lees verder
Een inventarisatielijst om het risico op herhaling van seksueel grensoverschrijdend gedrag bij mensen met een verstandelijke beperking in kaart te brengen

Het artikel beschrijft de constructie van de ‘Risico Inventarisatielijst Seksueel grensoverschrijdend gedrag voor Cliënten met een Verstandelijke beperking’ (RISC-V) waarin naast cliëntfactoren ook dynamische omgevingsfactoren worden betrokken. Het instrument kan een bijdrage leveren aan de behandeling van de mensen met verstandelijke beperkingen met risico op herhaling van seksueel grensoverschrijdend gedrag.

Lees verder
Inhoud

Bekijk hier de inhoudsopgave van deze editie.

Lees verder
Publicaties

Bekijk hier de publicaties die in deze editie worden besproken.

Lees verder
Agenda

Bekijk hier de agenda van deze editie.

Lees verder
Berichten

Lees hier de berichten van deze editie.

Lees verder
Boeken

Bekijk hier de boeken die worden uitgelicht in deze editie.

Lees verder
Efficiency van zorgprocessen in een residentiële voorziening voor mensen met verstandelijke beperkingen

Door veranderingen in de financieringssystematiek en toename van marktdenken in de zorg wordt kostenbewust organiseren en managen ook in de zorg voor mensen met verstandelijke beperkingen belangrijker. In dit artikel proberen de auteurs de toepassing uit van een industrieel model voor efficiency benadering. Zij presenteren uitkomsten en bedenkingen.

Lees verder
Glasvorm bepaalt hoeveel limonade mensen met een verstandelijke beperking drinken

Dit artikel beschrijft een verkennend onderzoek naar de invloed van hele gewone dagelijkse omgevingsfactoren (de vorm van een drinkglas) op gedrag van mensen met verstandelijke beperkingen. Bij ondersteuning speelt het beïnvloeden van de omgeving een grote rol. Dit artikel kijkt naar het hanteren van omgevingsfactoren in de context van bevorderen van een gezonde voeding.

Lees verder
Zelfstandig zijn als dat kan

Jongeren met lichte verstandelijke beperkingen vormen een belangrijke groep in de professionele hulpverlening, zowel naar aantal als wat betreft de kritische levensfase waarin zij zich bevinden. Het artikel behandelt een methode om het zelfbeeld en de eigen toekomstvisie van deze jongeren (letterlijk) ‘in beeld’ te brengen.

Lees verder
Inhoud

Bekijk hier de inhoudsopgave van deze editie.

Lees verder
Inhoud NTZ december 2013
Lees verder
Het meten van temperament bij jonge kinderen met zeer ernstige verstandelijke en meerv. beperkingen

Onderzoek naar de motorische component binnen instrumenten voor het meten van temperament.

Lees verder
Diagnostiek en behandeling van posttraumatische-stressstoornis (PTSS) bij mensen met een verstandelijke beperking

Psychische stoornissen komen bij mensen met een verstandelijke beperking (VB) 2 tot 4 keer vaker voor dan bij mensen zonder een VB. Tijdige diagnostiek en behandeling van psychische stoornissen is van belang om langdurig persoonlijk lijden en hoge zorgkosten te voorkomen. Dit artikel behandelt de problematiek van PTSS bij mensen met een verstandelijke beperking en doet in het bijzonder verslag van studies om PTSS te diagnosticeren en te behandelen bij deze groep. De resultaten laten hoopvolle uitkomsten zien.

Lees verder
Wensen en behoeften van mensen met een lichte en matige verstandelijke beperking en hun netwerk ten aanzien van flexibele levensloopondersteuning

Dit artikel behandelt de problematiek van transities en continuïteit van ondersteuning bij mensen met een verstandelijke beperking. Het onderzoek kijkt naar de vraag welke wensen en behoeften mensen met een lichte en matige verstandelijke beperking (of gezinnen met één of meerdere gezinsleden met een verstandelijke beperking) hebben ten aanzien van flexibele levensloopondersteuning.

Lees verder
Over het overvragingsconcept en de discrepantiehypothese: is de kritiek gegrond of blijven het valide concepten?

In dit essay reflecteert de auteur op de ‘discrepantiehypothese’ die verwijst naar de mismatch tussen het (emotionele) ontwikkelingsniveau van een persoon en de situationele eisen of omstandigheden in de omgeving. Hij plaatst deze opvatting tegenover het ‘stressmodel’ (Wijnroks) als verklaringsmodel voor probleemgedrag.

Lees verder
De toepassing van LACCS in de zorg en ondersteuning aan mensen met ernstig meervoudige beperkingen

LACCS is een visie, werkwijze en ondersteuningsprogramma ineen, met als doel het realiseren van een zo goed mogelijk leven voor mensen met ernstig meervoudige beperkingen (EMB). In dit artikel rapporteert de auteur over zeven case studies met de LACCS methodiek voor ondersteuning van mensen met ernstige verstandelijke en meervoudige beperkingen. Het doel is informatie aan te dragen over de wijze waarop de LACCS werkwijze in de praktijk wordt uitgevoerd, zowel inhoudelijk als organisatorisch.

Lees verder
Kennisontwikkeling en kennisdeling in gelijkwaardige verbinding tussen praktijk en wetenschap

De kloof tussen wetenschappelijke kennis en toepassing van deze kennis in de klinische praktijk wordt breed en onafhankelijk van inhoudelijke disciplines erkend. In dit artikel zal de samenwerking tussen wetenschap en praktijk geïllustreerd worden aan de hand van het onlangs geactualiseerde onderzoeksprogramma van de Academische Werkplaats Leven met een Verstandelijke Beperking (AWVB).

Lees verder
Hap, slik…(verkeerde) weg…

Voeding heeft een prominente plaats in het leven en draagt bij aan leefplezier en kwaliteit van leven. Maar helaas is eten en drinken lang niet voor iedereen leuk. Mensen met een verstandelijke beperking hebben bijvoorbeeld veel vaker dan anderen te maken met slikproblemen. De problemen worden vaak niet gesignaleerd maar als zij gesignaleerd worden, blijken zowel begeleiders als cliëntvertegenwoordigers geneigd slikproblemen te overschatten.

Lees verder
Wijs met Psychofarmaca

Binnen de zorg voor mensen met een verstandelijke beperking kan ‘probleemgedrag’ een aanleiding zijn om psychofarmaca in te zetten. De medicatie wordt dan ‘off-label’ gegeven, aangezien het buiten het indicatiegebied valt waarvoor deze medicijnen zijn ontwikkeld. In dit artikel wordt verslag gedaan van een onderzoek bij Amerpoort en Sherpa naar het effect van de afbouw van off-label toegepaste psychofarmaca op het gedrag van de cliënt en de begeleidingsintensiteit.

Lees verder
Echt samen…

Steeds vaker worden mensen met verstandelijke beperkingen (VB) betrokken in onderzoek. Dit artikel beschrijft de opzet en de resultaten van een onderzoek naar de samenwerking tussen onderzoekers met en zonder lichte verstandelijke beperkingen (LVB) gedurende de ontwikkeling van een spel over sociale relaties.

Lees verder
Het (h)erkennen en waarderen van kinderen en jongvolwassenen met licht verstandelijke beperkingen en gedragsproblemen

Op 5 juli 2017 werd Xavier H.M. Moonen benoemd tot bijzonder hoogleraar kennisontwikkeling over jeugdigen en jongvolwassenen met licht verstandelijke beperkingen en gedragsproblemen aan de Universiteit van Amsterdam. In dit artikel bespreekt hij de kern van zijn betoog.

Lees verder
De discrepantiehypothese: hoe nu verder?

In 2013 heeft A. Wijnroks een zevental bezwaren aangedragen tegen het discrepantiemodel en het overvragingsconcept. In het tweede nummer van NTZ van 2017 heeft Jan Gielen een reactie gegeven op dit artikel uit 2013 waarin hij zich afvraagt of deze kritiek terecht is. In dit artikel probeert Wijnroks zijn kernbezwaren tegen het gebruik van de discrepantiehypothese nog meer te verhelderen, een aantal nieuwe argumenten tegen het model aan te dragen en in te gaan op de meeste kritiekpunten van Gielen.

Lees verder
Organisatiecontext en ondersteuning van mensen met een verstandelijke beperking en probleemgedrag

Ongeveer 5–15% van de mensen met een verstandelijke beperking (VB) vertoont probleemgedrag. Door de intensiteit, frequentie en/of duur van het probleemgedrag ontstaan risico’s voor de veiligheid en de kwaliteit van leven van mensen met een VB, maar ook van de mensen in hun omgeving en sociale netwerken. Dit is een verslag van een literatuuronderzoek in internationale journals naar relaties tussen organisatiecontext en probleemgedrag van mensen met een verstandelijke beperking in residentiële settings.

Lees verder
Middelengebruik bij mensen met een lichte verstandelijke beperking in een instelling: Een onderzoek naar de relatie tussen de motieven voor gebruik en ernst van middelengebruik

Mensen met een lichte verstandelijke beperking gebruiken net als veel anderen alcohol en drugs. Bij mensen met een LVB heeft dit echter eerder negatieve gevolgen voor de psychosociale en fysieke gezondheid dan bij mensen zonder een LVB. In dit artikel wordt een onderzoek naar de relatie tussen motieven voor gebruik en de ernst van middelengebruik bij mensen met een lichte verstandelijke beperking (LVB) en gedragsproblemen besproken. In het bijzonder worden verschillen tussen mensen met een LVB en mensen met zwakbegaafdheid onderzocht.

Lees verder
Paradigmaverschuiving

Het is de vraag of er sprake is van een paradigmaverschuiving bij theorieën over verstandelijke beperking. Om die vraag te beantwoorden bespreekt van Gennep vier naast elkaar bestaande paradigmata, waarvan er drie al geruime tijd een groot aantal aanhangers hebben en een vierde paradigma nog in opkomst is.

Lees verder
Verslaving en LVB, het topje van de ijsberg?

Mensen met een Lichte Verstandelijke Beperking (LVB) vormen een risicogroep voor (problematisch) middelengebruik. Dat betoogt Joanneke van der Nagel, psychiater bij Tactus verslavingszorg en Aveleijn verstandelijk gehandicaptenzorg in haar proefschrift dat zij op 8 november 2016 verdedigde. Zij bepleit meer structurele aandacht voor preventie, screening en behandeling in de gehandicaptenzorg, alsmede een betere samenwerking met de verslavingszorg.

Lees verder
Zelfbepaling van mensen met een verstandelijke beperking vanuit het perspectief van de Zelf-Determinatie Theorie

In 2006 is het Verdrag inzake de Rechten voor Personen met een Handicap aangenomen. Het verdrag vraagt onder andere ruimte voor gedrag dat kortweg wordt aangeduid als zelfbepaling of zelfdeterminatie. Het doel van dit artikel is om allereerst het concept zelfdeterminatie nader uit te werken vanuit de Zelf-Determinatie Theorie. Vervolgens wordt de toepasbaarheid van ZDT bij mensen met een verstandelijke beperking beschreven aan de hand van vier deelstudies.

Lees verder
De verwarrende zoektocht naar antwoorden op andersheid

Bos deed tweeëneenhalf jaar veldwerk in vier omgekeerde-integratiesettingen; waar mensen zonder verstandelijke beperking buren zijn geworden van de oorspronkelijke bewoners. Het doel van dit onderzoek was om meer inzicht te krijgen in de (inter)persoonlijke condities die het contact tussen buurtbewoners met en zonder verstandelijke beperking bevorderen of belemmeren.

Lees verder
Visuele beperking in het vizier

Personen met zowel een visuele als verstandelijke beperking hebben meer ondersteuning nodig in het dagelijks functioneren in vergelijking met personen met een verstandelijke beperking zonder visuele beperking. Dit artikel beschrijft een onderzoek naar expertise voor de ondersteuning van mensen met een visuele en (zeer) ernstige verstandelijke beperking (VEVB).

Lees verder
(Flexible) Assertive Community Treatment voor mensen met een lichte verstandelijke beperking

Assertive community treatment (ACT) is een vorm van intensieve ambulante (bemoei)zorg ten behoeve van mensen met ernstige psychiatrische aandoeningen (EPA) in com-binatie met forse problematiek op diverse levensgebieden. Dit artikel is een verslag van een implementatie- en evaluatieproject van een vorm van intensieve (bemoei)zorg bij mensen met lichte verstandelijke beperking (LVB) en ernstige gedrags-, psychiatrische en/of verslavingsproblemen.

Lees verder
Publicaties
Lees verder
Agenda

Bekijk hier de agenda van deze editie.

Lees verder
Berichten

Lees hier de berichten van deze editie.

Lees verder
Anders kijken en gezien worden: ondersteuning van mensen met (zeer) ernstige verstandelijke en meervoudige beperkingen

Rede uitgesproken bij de benoeming tot hoogleraar in de Faculteit Gedrags- & Maatschappijwetenschappen met de leeropdracht Orthopedagogiek, i.h.b. mensen met ernstige meervoudige beperkingen.

Lees verder
Wetenschappelijk onderzoek in de zorg voor mensen met verstandelijke beperkingen

Rede uitgesproken op 22 maart 2018 te Den Bosch bij de uitreiking van de Ds. Visscherprijs 2018.

Lees verder
In verbinding onderzoek doen

Rede uitgesproken op 22 maart 2018 te Den Bosch bij de uitreiking van de Ds. Visscherprijs 2018.

Lees verder
Van Participatie naar Sociale Inclusie

In de afgelopen decennia heeft een paradigmaverschuiving plaatsgevonden in onze maatschappelijke kijk op mensen met een beperking. In plaats van het defectparadigma, waarin de persoon met een beperking als patiënt gezien werd, herkennen we momenteel het burgerschapsparadigma, waarin volwaardig burgerschap centraal staat. Enerzijds leidt dit nieuwe paradigma tot positieve ontwikkelingen. Tegelijkertijd roept het ook vragen op.

Lees verder
Een staalkaart van 30 jaar onderzoek naar gedrag en geestelijke gezondheid van mensen met verstandelijke beperkingen

De afgelopen jaren is in nationaal verband nagedacht over de onderzoeksprioriteiten binnen het kennisdomein geestelijke gezondheid en gedrag, en hoe kennis over lichamelijke gezondheid en participatie daarbij van belang kan zijn. Na een beschrijving van die geformuleerde prioriteiten presenteren we middels bibliometrisch onderzoek een staalkaart van onderwerpen en trends in zowel internationaal als Nederlands onderzoek naar gedrag en geestelijke gezondheid.

Lees verder
Overzicht van onderzoek naar de gezondheid van mensen met een verstandelijke beperking

In dit artikel wordt een overzicht gegeven van het huidige Nederlandse onderzoek naar de gezondheid van mensen met een verstandelijke beperking. Voor dit overzicht zijn de onderzoeksgroepen die zich hiermee bezighouden bevraagd, en de uitkomsten zijn samengevat zonder verdere toepassing van selectiecriteria.

Lees verder
Publicaties

Een overzicht van relevante publicaties uit het werkveld.

Lees verder
Agenda

Bekijk hier de agenda van deze editie.

Lees verder
Berichten

Lees hier de berichten van deze editie.

Lees verder
Boeken

Boekbespreking van Vasthoudend loslaten van Chiel Egberts.

Lees verder
Sociale netwerken van mensen met lichte verstandelijke beperkingen: kenmerken en interventies

Dit artikel is een samenvatting van het proefschrift ‘Social networks of people with mild intellectual disabilities: characteristics and interventions’ (van Asselt-Goverts, 2016). Het promotie-onderzoek schetst een uitgebreid beeld van de specifieke structurele en functionele netwerkkenmerken vanuit het perspectief van mensen met lichte verstandelijke beperkingen zelf.

Lees verder
WijKringen Versterken

Gebaseerd op het Engelse KeyRing model werd in Nederland WijKring ontwikkeld als model voor de samenwerking van mensen met een lichte of zware zorgvraag (de WijKring-deelnemers), vrijwilligers, gemeente, woningbouwcorporaties en diverse zorg- en welzijnsinstanties. Het oogmerk is het bevorderen van participatie en inclusie.

Lees verder
Genderidentiteitsstoornissen bij mensen met een verstandelijke en visuele beperking

Genderidentiteitsproblemen bij mensen met een visuele en verstandelijke beperking komen met een lage frequentie voor. Over deze combinatie van diagnoses is niet veel bekend. In deze verkennende literatuurstudie wordt literatuur uiteengezet ten aanzien van etiologie, prevalentie, diagnostiek en behandeling.

Lees verder